Lesmateriaal voor op school

Biologie voor VO - Menselijk lichaam

Onderstaand lesmateriaal werd ontwikkeld door onderwijsbureau De Praktijk, dat in 2016 ophield te bestaan. Sindsdien is het materiaal beschikbaar bij NEMO. De docentenhandleidingen kunt u opvragen door te mailen naar sciencelearningcenter@e-nemo.nl.

BioKlok
Met dit lesmateriaal maken leerlingen kennis met verschillende aspecten van de biologische klok. De biologische klok is een veelzijdig onderwerp dat met veel aspecten van de biologie raakvlakken heeft, van moleculaire celbiologie tot gedragsbiologie. Het lesmateriaal bestaat uit drie modules die onafhankelijk van elkaar kunnen worden toegepast tijdens de biologieles.
Het lesmateriaal BioKlok en de bijbehorende website www.bioklok.nl zijn ontwikkeld door het OnTime consortium van de Stichting Technische Wetenschappen (STW), in samenwerking met De Praktijk. De docentenhandleiding kunt u opvragen door te mailen naar docentenhandleiding@bioklok.nl.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo
  • onderwerpen: gedragsbiologie, moleculaire genetica

Antibiotica Gezocht!
Practicum van Universiteit Leiden waarmee leerlingen grondbacteriën isoleren uit zelf meegebrachte grond en onderzoeken of ze antibiotica produceren. Het practicum duurt vier weken, één les per week. De lessen worden ondersteund door powerpointpresentaties en korte instructiefilmpjes. Tevens is er een webquest beschikbaar. Het practicumpakket is te bestellen bij Universiteit Leiden via de website van Antibiotica Gezocht!.

  • doelgroep bovenbouw havo/vwo
  • onderwerpen bacteriën, antibiotica, resistentie, ecologie

De strijd tegen kanker
Dit verdiepende lesmateriaal gaat over kankeronderzoek, en de toepassingen daarvan in de diagnostiek en behandeling van kanker. Het lesmateriaal bestaat uit twee modules, van 2-4 lesuren in totaal. Het lesmateriaal sluit aan op de eerste twee hoofdstukken van het digitale boek De strijd tegen kanker, ontwikkeld door NEMO Kennislink met medewerking van tien toponderzoekers.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo
  • onderwerpen: kankeronderzoek, signaleringsroutes, RNA-interferentie, DNA-sequencen, celcyclus, chromosoomsegregatie

Donor in hart en nieren - vmbo
In twee modules wordt de biologische kant van orgaandonatie behandeld. Leerlingen van het vmbo volgen onder meer het donatietraject en spelen het transplantatiespel. Het lesmateriaal maakt onderdeel uit van een lespakket over orgaandonatie. Het lespakket is te bestellen bij NTS-Donorvoorlichting.

  • doelgroep: bovenbouw vmbo
  • onderwerpen: orgaandonatie, organen, afstoting, donorformulier

Donor in hart en nieren - havo/vwo
In twee modules wordt de biologische kant van orgaandonatie behandeld. De leerlingen maken onder andere een conceptmap over afweer en zijn in een casussituatie als arts of transplantatiecoördinator betrokken bij een donatieprocedure. Het lesmateriaal maakt onderdeel uit van een lespakket over orgaandonatie. Het lespakket is te bestellen bij NTS- Donorvoorlichting.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo
  • onderwerpen: orgaandonatie, afweer, (kunst)organen

Duplo-brokken door de klassendarm
In deze speelse les wordt de werking van het spijsverteringsstelsel gesimuleerd. Elke leerling werkt mee aan het afbreken van complexe moleculen. Geschikt als voorbereiding of ter illustratie van lesstof over de spijsvertering.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo (met enkele aanpassingen ook voor onderbouw)
  • onderwerp spijsvertering

Menstruatie-regulatie-simulatie
In deze les ondervinden leerlingen de complexiteit van een hormonaal regulatiesysteem. Alle leerlingen spelen in verschillende rollen mee aan een simulatie van de menstruatiecyclus. De les kan als voorbereiding of ter illustratie van de theorie worden uitgevoerd.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo
  • onderwerpen: menstruatiecyclus, hormonen, regulatiesysteem

Osmo-gooien
In deze les vormen de leerlingen zelf het model voor het proces osmose. Door proppen en vellen papier over en weer te gooien, krijgen leerlingen een beeld van de werking van osmose. Deze les is geschikt als voorbereiding en ter illustratie van de theorie.

  • doelgroep: bovenbouw havo/vwo
  • onderwerp: osmose

Zo goed als nieuw
Deze lessenserie gaat in op het onderzoeksveld regeneratieve geneeskunde. Met het biologielesmateriaal leren leerlingen meer over de technieken binnen regeneratieve geneeskunde. De module is bedoeld voor drie lesuren, waarbij uitgegaan wordt van lesuren van 50 minuten.  Het lesmateriaal behorend bij filosofie bestaat uit twee lessen die onafhankelijk van elkaar en elk in een lesuur uit te voeren zijn. De eerste les gaat in op de vraag welke ethische dilemma’s er spelen in wetenschap en techniek. In de tweede les discussiëren leerlingen over wat wetenschappelijke kennis is en oefenen ze de empirische cyclus. 
Het lesmateriaal sluit aan op het digitale boek Zo goed als nieuw, ontwikkeld door NEMO Kennislink in samenwerking met het wetenschappelijke onderzoeksprogramma TeRM.

  • doelgroep: bovenbouw vwo
  • vakken: biologie en filosofie
  • onderwerpen: celdifferentiatie, weefsels, ethiek, kennisleer en wetenschapsfilosofie

-------------------------------------------------------------------------

Materiaal
Lespakketten De Praktijk
Doelgroep
bovenbouw vmbo, havo, vwo
Vakken
biologie