Ga direct naar hoofdinhoud
Story

Natuur in de herfst

Natuur in de herfst

In de herfst verandert de natuur zichtbaar. Bladeren verkleuren, bloemen verdwijnen, en planten laten zaadjes achter. Planten die in de zomer dicht op elkaar groeiden, verliezen hun blad en sterven deels af. Daardoor komt de bodem weer tevoorschijn en valt zonlicht direct op de grond.

Herfstkleuren

Het verkleuren van bladeren is een actief proces. Planten halen voedingsstoffen terug uit hun bladeren voordat die vallen. Stoffen die nodig zijn voor groei en bloei worden opgeslagen in de plant. De groene kleurstof in het blad verdwijnt als eerste. Gele en rode kleurstoffen blijven zichtbaar. Pas daarna laat het blad los.

Wat is voor veel planten het belangrijkste signaal om bladeren te laten vallen?

Plantenzaden

Planten verspreiden hun zaden. Sommige zaden vallen recht naar beneden en blijven dicht bij de ouderplant. Andere waaien weg of worden meegenomen door dieren. Bessen en noten worden opgegeten en later weer uitgepoept op een andere plek.

Het verspreiden van zaden vergroot de kans dat er op andere plekken nieuwe plantjes kunnen groeien.

Volgende fase

Ook dieren passen zich aan. Vlinders, vliegen en kevers die in de zomer rondvlogen, sterven vaak in de herfst. Voordat dat gebeurt, leggen ze eieren of zorgen ze voor hun nakomelingen die de winter kunnen overleven. De volgende generatie overwintert als ei, larve of pop, afhankelijk van de soort.

Afbraak

Op veel plekken begint de afbraak. Afgevallen bladeren, stengels en dode insecten worden voedsel voor schimmels en bacteriën. Zij breken natuurlijke materialen af tot voedingsstoffen in de bodem. Die voedingsstoffen worden in het volgende jaar weer gebruikt door planten.

Voorbereidingen

Blaadjes op de grond vormen schuilplekken en bieden voedsel aan insecten. Dat trekt dieren aan die zich voorbereiden op de winter. Egels zijn in deze periode nog actief: ze eten veel en zoeken beschutte plekken tussen bladeren en takken. Ze gebruiken wat in de herfst vrijkomt om de winter door te komen.